De betekenis van het bewegingsonderwijs aan kleuters voor de kognitieve ontwikkeling - Pijning, H.F. (Pedagogische Studiën, 1975)
Vanaf het moment dat het schoolrijpheidsonderzoekzich is gaan richten op de informatieopname en informatieverwerking van de kleuter, is de betekenisvan de zintuigelijkgrootmotorische ontwikkelingvoor het leren lezen, schrijven en rekenen duidelijkgeworden. Vooral de samenwerking van beweging enwaarneming, alsmede de ordening van ruimte en tijdzijn belangrijke preintellektuele aspekten. De ontwikkeling van deze aspekten kan door middel vanbewegingsonderwijs gestimuleerd worden, mits ditonderwijs procesgecentreerd is. Dit wordt met behulpvan enkele voorbeelden geadstrueerd. Zowel het traditionele als meer recente schoolrijpheidsonderzoek heeft op de betekenis van de zintuigelijkmotorische ontwikkeling voor hogere kognitieve funkties als lezen, schrijven en rekenen gewezen. Goede kleuterscholen besteden dan ook veelaandacht aan deze sensomotorische ontwikkeling,veelal echter hoofdzakelijk gericht op fijnmotorische aktiviteiten als tekenen, schilderen, het leggenvan Puzzles, het werken met mozaïeken, etc.Het zijn o.a. Dumont/Kok, Frostig en Van derLaan, maar vooral Bladergroen en Kephart, die indit verband tevens op de betekenis van het grootmotorische bewegen, zoals dat in het bewegingsonderwijs aan kleuters gerealiseerd wordt, hebbengeattendeerd. Het merendeel van deze auteurs achtdeze zintuigelijkgrootmotorische ontwikkeling, alsbasis voor het leren op de basisschool, minstens zobelangrijk, zo niet belangrijker, dan de zintuigelijkfijnmotorische ontwikkeling,' getuige de volgende